Yaxın Şərqdə gərginlik yeni mərhələyə qədəm qoyur. İran ətrafında baş verən son hadisələr – intensiv hava zərbələri və artan hərbi aktivlik – daha genişmiqyaslı proseslərin başlanğıcı kimi qiymətləndirilir.
Müşahidələr göstərir ki, ABŞ və İsrailin atdığı addımlar təkcə taktiki xarakter daşımır. Bu proseslərin mümkün quru əməliyyatlarına hazırlıq məqsədi daşıdığı ehtimalı getdikcə güclənir. Belə bir ssenaridə zaman qazanmaq və qarşı tərəfi zəiflətmək əsas hədəflərdən biri kimi görünür.
Digər tərəfdən, İran daxilində baş verənlər də diqqətdən kənarda qalmır. Uzun illərdir hakimiyyətdə olan dini-siyasi sistemin öz mövqeyini qorumaq üçün sərt addımlar atdığı müşahidə olunur. Bu isə göstərir ki, proseslər daha çox xalqın maraqlarından deyil, hakimiyyətin saxlanmasından qaynaqlanır.
Analitiklər hesab edir ki, hakimiyyətin dayağı sayılan fiqurların sıradan çıxarılması ölkədə mərhələli dəyişikliklərin getdiyini deməyə əsas verir. Lakin bu dəyişikliklərin hansı istiqamətdə inkişaf edəcəyi hələ də qeyri-müəyyən olaraq qalır.
Ən riskli ssenari isə quru müdaxilə ehtimalıdır. Belə bir addımın İraq və Liviyada olduğu kimi xaos, parçalanma və uzunmüddətli qeyri-sabitlik yaradacağı istisna edilmir. Bu isə təkcə İran üçün deyil, bütün region üçün ciddi təhlükə deməkdir.
Mövcud vəziyyət bir daha göstərir ki, istənilən hakimiyyət üçün əsas prioritet xalqın təhlükəsizliyi və rifahı olmalıdır. Əks halda, gecikmiş qərarlar daha ağır və idarəolunmaz nəticələrə gətirib çıxara bilər.
Rövşən Hüseynli
Subyekt.az
